Slippage
Różnica między ceną, którą widziałeś w momencie potwierdzenia transakcji na DEX-ie, a ceną, po której transakcja faktycznie została wykonana. Pojawia się, bo między podpisaniem transakcji a jej włączeniem do bloku mija czas — i pula AMM mogła się zmienić przez innych handlujących. Slippage tolerance to maksymalna różnica, którą akceptujesz — przekroczenie jej cofa transakcję.
Dlaczego cena się zmienia między kliknięciem a wykonaniem
Na DEX-ie nie kupujesz od konkretnej osoby — kupujesz z puli tokenów, a cena zależy od proporcji w tej puli. Gdy klikasz "zatwierdź", twoja transakcja trafia do kolejki (mempool) i czeka na włączenie do bloku. Na Ethereum to może trwać kilkanaście sekund.
W tym czasie inni mogą robić własne transakcje w tej samej puli — zmieniając proporcję tokenów, a tym samym cenę. Kiedy twoja transakcja zostaje w końcu przetworzona, cena może być inna niż w momencie, gdy klikałeś.
Slippage tolerance to twoje zabezpieczenie: mówisz smart kontraktowi "akceptuję wykonanie tej transakcji tylko jeśli dostanę co najmniej X tokenów". Jeśli cena zmieniła się za bardzo — transakcja jest cofana. Tracisz opłatę za gas, ale nie dostajesz złej ceny.
Slippage a price impact — ważna różnica
Te dwa pojęcia brzmią podobnie, ale oznaczają coś innego. Price impact to zmiana ceny, którą ty sam powoduesz swoją transakcją — im większa twoja kwota względem puli, tym bardziej ruszasz ceną. To widzisz w interfejsie zanim zatwierdzsz.
Slippage to zmiana ceny spowodowana przez innych handlujących w czasie między twoim podpisaniem a wykonaniem transakcji. Price impact możesz przewidzieć. Slippage — nie, dlatego ustawiasz tolerancję.
Przykład: transakcja ma 0,5% price impact (bo twoja kwota jest duża). Ustawiasz tolerancję slippage na 1%. Jeśli cena zmienia się o kolejne 0,8% zanim twoja transakcja wejdzie do bloku — łączna różnica to 1,3% i transakcja jest cofnięta.
Wysoka tolerancja slippage = cel dla botów MEV
Boty MEV monitorują oczekujące transakcje w mempool. Jeśli widzą twoją transakcję z wysoką tolerancją slippage (np. 3–5%), mogą wykonać "sandwich attack": kupują przed tobą (podbijając cenę), twoja transakcja wykonuje się drożej, a oni sprzedają zaraz po tobie z zyskiem. Twoja transakcja przechodzi, ale dostajesz gorszy kurs. Im wyższa tolerancja, tym większe okno dla ataku. Interfejsy oferujące "MEV protection" (np. Flashbots Protect) wysyłają transakcję bezpośrednio do walidatora z pominięciem publicznego mempool.
Jak ustawić slippage tolerance
- Stablecoiny (USDC/USDT)
- 0,01–0,1%. Ceny prawie się nie ruszają, wysoka tolerancja jest niepotrzebna i naraża na MEV.
- Duże tokeny (ETH, BTC, SOL)
- 0,1–0,5%. Głębokie pule, niska zmienność podczas normalnych warunków.
- Małe altcoiny
- 0,5–2%. Cienkie pule i wyższa zmienność wymagają luźniejszej tolerancji, ale też bardziej narażają na MEV.
- Memecoin lub token z niską płynnością
- 2–5%+. Ryzyko sandwich attack jest wysokie. Rozważ MEV protection lub akceptuj, że możesz dostać znacznie gorszy kurs.
Praktyczne wskazówki
- Interfejsy sugerują tolerancję automatycznie — zazwyczaj to dobry punkt startowy, ale dla nieznanych tokenów sprawdź, czy sugestia ma sens.
- Transakcja cofnięta ≠ środki stracone — jeśli transakcja się nie powiodła przez przekroczenie slippage, dostajesz tokeny z powrotem. Płacisz tylko za gas za nieudaną transakcję.
- Agregatory DEX (1inch, Paraswap) routują zlecenie przez wiele pul — często dają lepszy kurs i mniejszy price impact na duże kwoty niż bezpośrednie wejście w jedną pulę.
- Szybsze sieci = mniejszy slippage — na Solanie bloki są co ~400ms, więc cena ma mniej czasu na zmianę między podpisaniem a wykonaniem.