IKE
Dobrowolne konto trzeciego filaru emerytalnego, które zwalnia wypracowane zyski kapitałowe z podatku Belki przy wypłacie w wieku emerytalnym. Składki nie pomniejszają bieżącego podatku dochodowego, ale wypłata kwalifikowana jest całkowicie wolna od podatku.
Jak działa IKE
IKE prowadzą licencjonowane podmioty: TFI, czyli towarzystwa funduszy inwestycyjnych, domy maklerskie, ubezpieczyciele z ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi, banki i dobrowolne fundusze emerytalne.
To, w co możesz inwestować w ramach IKE, zależy od wybranego podmiotu. Dom maklerski daje dostęp do akcji, ETF-ów i obligacji notowanych na rynkach regulowanych. TFI oferuje fundusze ze swojej oferty. Bank prowadzi produkty zgodne z prawem bankowym.
Roczny limit wpłat jest powiązany z prognozowanym przeciętnym miesięcznym wynagrodzeniem brutto i ogłaszany każdego roku. Na rok 2026 wynosi 28 260 zł.
Limit jest roczny — niewykorzystanej części nie możesz przenieść na kolejny rok.
Ulga podatkowa: zwolnienie z podatku Belki
W Polsce zyski kapitałowe są standardowo opodatkowane 19% podatkiem od zysków kapitałowych, potocznie nazywanym podatkiem Belki.
W IKE zyski mogą kumulować się bez podatku przez cały okres trwania konta. Przy wypłacie kwalifikowanej nie płacisz podatku od wypracowanego zysku.
Praktyczna wartość tej ulgi rośnie wraz z horyzontem inwestycji. Przy 20–30-letnim oszczędzaniu i znacznym wzroście portfela brak 19% podatku od zysku przy wypłacie może być bardzo wymierną korzyścią.
Warunki wypłaty kwalifikowanej
- Wiek co najmniej 60 lat albo 55 lat, jeśli masz już ustalone prawa do emerytury.
- Wpłaty dokonane w co najmniej 5 latach kalendarzowych albo co najmniej połowa wartości wpłat wniesiona ponad 5 lat przed wypłatą.
Wcześniejsza wypłata
IKE pozwala na częściową wypłatę przed osiągnięciem wieku emerytalnego. To odróżnia je od IKZE.
Wcześniejsza częściowa wypłata nie korzysta jednak ze zwolnienia podatkowego. Wypłacona część podlega standardowemu 19% podatkowi od zysku, a pozostałe środki na koncie dalej korzystają z osłony IKE.
Całkowite zerwanie IKE przed emeryturą skutkuje opodatkowaniem całości zysku według standardowych zasad.
IKE jest najbardziej efektywne, gdy traktujesz je jako kapitał, którego nie ruszasz do emerytury. Każda wcześniejsza wypłata częściowo niweluje korzyść podatkową, która uzasadniała wybór tej formy.
IKE vs IKZE
- Ulga wejściowa
- IKE: brak. IKZE: odliczenie od dochodu w PIT.
- Opodatkowanie wypłaty
- IKE: 0% przy wypłacie kwalifikowanej. IKZE: 10% zryczałtowanego podatku przy wypłacie kwalifikowanej.
- Limit 2026
- IKE: 28 260 zł. IKZE: 11 304 zł.
- Częściowa wypłata
- IKE: możliwa, ale z podatkiem. IKZE: niemożliwa.
- Wiek kwalifikowanej wypłaty
- IKE: 60 lat albo 55 lat przy prawie do emerytury. IKZE: 65 lat.
Kiedy IKE, a kiedy IKZE
Jeśli jesteś w wysokim progu podatkowym i spodziewasz się niższych dochodów na emeryturze, ulga wejściowa IKZE może być szczególnie wartościowa.
Jeśli oczekujesz znacznego wzrostu kapitału albo masz niższy dochód dzisiaj, pełne zwolnienie IKE przy kwalifikowanej wypłacie może być korzystniejsze.
IKE i IKZE można prowadzić jednocześnie — do ich osobnych limitów i u różnych dostawców.
Krypto a IKE
IKE nie tworzy osobnej kategorii dla aktywów krypto. Żaden z obecnych dostawców IKE nie umożliwia bezpośredniego przechowywania BTC, ETH ani innych aktywów on-chain w ramach konta.
Jeśli dom maklerski prowadzący IKE oferuje ETF-y lub ETP na krypto notowane na regulowanych rynkach UE, możliwe jest uzyskanie ekspozycji na rynek krypto przez IKE. Zależy to jednak od konkretnej oferty brokera.
Bezpośrednie aktywa krypto trzymane poza IKE rozliczasz osobno przez PIT-38.
Dalszy rozwój ram MiCA i regulacji DAC8 może w przyszłości otworzyć drogę dla produktów krypto-kompatybilnych wewnątrz IKE, ale nie jest to jeszcze ustalone prawo.