Wykres ceny
Wizualizacja zmiany ceny aktywa lub pary handlowej w czasie. Najczęstsza forma to wykres świecowy (candlestick), gdzie każda świeca koduje cztery wartości jednego okresu: Open, High, Low, Close (OHLC).
Anatomia świecy OHLC
Open (O) — cena na początku okresu. High (H) — najwyższa cena w okresie. Low (L) — najniższa cena. Close (C) — cena na końcu okresu.
Korpus świecy (szeroki prostokąt) pokazuje zakres między otwarciem a zamknięciem. Cień (cienka linia) pokazuje High i Low. Zielona świeca zamknęła się wyżej niż otworzyła; czerwona — niżej.
Ten sam ruch cenowy wygląda inaczej na różnych timeframach. Wzorzec 'ważny' na świecy 5-minutowej to często szum statystyczny na dziennym wykresie. Doświadczeni traderzy alignują wiele timeframów, żeby potwierdzić odczyt rynku.
Popularność timeframów
- 1m / 5m
- Szum intraday. Przydatny dla bardzo aktywnych traderów. Zdominowany przez losowe fluktuacje.
- 1H / 4H
- Trendy intraday i zmiany momentum. Popularny wśród swing traderów.
- 1D (dzienny)
- Jeden pełny dzień na świecę. Najprzydatniejszy do kierunku trendu i kluczowych poziomów S/R.
- 1W / 1M
- Trendy makro — cykle bull/bear. Eliminuje większość szumu krótkoterminowego.
Wskaźniki techniczne i ich ograniczenia
Wolumen — słupki pod wykresem pokazują ile było handlowane w każdym okresie. Wysoki wolumen przy ruchu ceny (breakout) dodaje konwikcji. Niski wolumen przy ruchu sugeruje brak trwałości.
Wskaźniki momentum (RSI, MACD) i moving averages (SMA, EMA) są wskaźnikami opóźnionymi — opisują przeszłość, nie przewidują przyszłości. 200-dniowy SMA jako filtr długoterminowego trendu, golden cross (50 EMA przekracza 200 EMA) jako sygnał momentum.
Ważne: wzorce techniczne (trójkąty, głowa i ramiona) mają swoich zwolenników, ale ich wartość predyktywna w krypto jest dyskutowana. Wykres nie wyjaśnia przyczynowości.
Najczęstsze błędne założenia
- Identyczny wzorzec na wykresie może pochodzić z zupełnie różnych warunków płynności lub giełd. Kształt to nie informacja wystarczająca.
- Cena DEX (AMM) może znacząco odchylać się od CEX dla tokena o niskiej płynności. Arbitraż wyrównuje różnice, ale nie natychmiast.
- Biblioteka wykresów (TradingView, DexScreener) to tylko renderowanie. Trudny problem to model danych, agregacja i aktualizacja źródłowych danych rynkowych.