Fraud proof
Mechanizm sporu używany przez optimistic rollupy do wykazania, że zaproponowana zmiana stanu jest nieprawidłowa. Podstawa bezpieczeństwa rollupów opartych na challengeach.
Czym jest dowód oszustwa
Dowód oszustwa jest kluczowym elementem optimistic rollupów. Rollup zakłada, że publikowany stan jest poprawny, dopóki ktoś go nie zakwestionuje.
Jeśli watcher wykryje błędny state root, może rozpocząć challenge. Protokół zawęża spór do konkretnego kroku i pozwala rozstrzygnąć, która strona ma rację.
Ten mechanizm umożliwia tańsze działanie rollupu, bo nie każda transakcja musi być natychmiast dowodzona kryptograficznie na Ethereum.
Elementy mechanizmu
- State root
- Skrót reprezentujący stan rollupu po wykonaniu partii transakcji.
- Watcher
- Uczestnik monitorujący rollup i szukający błędnych zmian stanu.
- Challenge
- Formalne zakwestionowanie nieprawidłowej zmiany stanu.
- Challenge period
- Okres, w którym można zgłosić spór. Zobacz: challenge period.
- Rozstrzygnięcie
- Łańcuch bazowy rozstrzyga sporny fragment według reguł protokołu.
Dlaczego wypłaty są opóźnione
Optimistic rollup potrzebuje czasu na wykrycie i zakwestionowanie błędnego stanu. Dlatego natywna wypłata na Ethereum może wymagać przeczekania challenge period.
Użytkownik może skorzystać z fast bridge’a albo dostawcy płynności, który wypłaci środki szybciej. Taka usługa dodaje własny koszt i ryzyko kontrahenta.
Opóźnienie nie wynika z przypadkowej niedogodności. Jest częścią modelu bezpieczeństwa optimistic rollupu.
Co sprawdzić przy rollupie
- Czy fraud proof działa na mainnecie, czy jest jeszcze ograniczony.
- Jak długi jest challenge period.
- Kto może zgłaszać challenge.
- Czy system ma training wheels, multisig albo ograniczenia awaryjne.
- Gdzie publikowane są dane potrzebne do sprawdzenia stanu.
- Jak L2BEAT klasyfikuje stage i ryzyka rollupu.
Najczęstsze błędne założenia
- Dowód oszustwa nie działa jak ubezpieczenie użytkownika.
- Mechanizm pomaga tylko wtedy, gdy ktoś wykryje błąd i zgłosi challenge na czas.
- Brak aktywnego fraud proof zmienia model bezpieczeństwa rollupu.
- Szybkie lokalne potwierdzenie na L2 nie jest tym samym co zakończony okres sporu.
- Dostępność danych jest warunkiem skutecznego sprawdzenia stanu.
Dowód oszustwa potrzebuje danych i czasu
Fraud proof ma sens tylko wtedy, gdy watcherzy mogą odtworzyć stan i zgłosić spór przed końcem challenge period. Sprawdzaj model data availability oraz status systemu w źródłach typu L2BEAT.